2026 11-43
Prof. Dr. Gülsevil ALPAGUT
*İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku Ana Bilim Dalı
Doç. Dr. İrem YAYVAK NAMLI
**İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku Ana Bilim Dalı
Bu çalışmada, küresel tedarik zincirlerindeki olumsuz sürdürülebilirlik etkilerini azaltmayı amaçlayan Avrupa Birliği Kurumsal Sürdürülebilirlik Özen Yükümlülüğü Direktifi (CSDDD) ile Şubat 2026’da yürürlüğe giren Omnibus revizyonu ele alınmaktadır. Bu kapsamda CSDDD’nin Ek I’inde belirtilen insan hakları ve çevre standardı inceleme konusu yapılmıştır. Bunun ötesinde, CSDDD yürürlüğe girmeden önce uluslararası kuruluşlar ile AB üyesi ülkelerde ulusal mevzuatla getirilen düzenlemeler üzerinde durulmuştur. Bu kapsamda Fransa, Almanya ve Norveç Kanunları esas alınmıştır. AB üyesi ülkelerdeki şirketlerin Direktif’ten doğan yükümlülüklerinin tedarik zincirinde yer alması halinde Türk şirketlere etkisi ayrıca ele alınmıştır. Sonuç olarak ise Direktif’in gerek kapsam gerek uygulanabilirliği konusundaki çekincelere katılmakla birlikte, izlediği amaç bakımından yararlı olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla çalışmamızda, Türk şirketler her ne kadar doğrudan Direktif’in kapsamında olmasa da, uluslararası piyasadaki rekabet güçleri ile ekonomik durumları Direktif’ten etkileneceğinden, bu konuda atılması gereken adımlara ilişkin önerilerimize yer verilmiştir.
Tedarik zinciri, insan hakları, durum tespiti, sürdürülebilirlik, özen yükümlülüğü, iş hukuku.
This study examines the European Union Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CSDDD), which aims to reduce negative sustainability impacts in global supply chains, and the Omnibus revision that came into effect in February 2026. In this context, the human rights and environmental standards specified in Annex I of the CSDDD have been examined. Furthermore, the discussion focused on regulations introduced by international organizations and through national legislation in EU member states before the CSDDD came into effect. In this context, the laws of France, Germany, and Norway have been taken as a basis. The impact of the Directive on Turkish companies, especially those involved in the supply chain of companies established in EU member states, has also been addressed separately. In conclusion, while we agree with the concerns regarding both the scope and applicability of the directive, it has been found to be useful in terms of the objectives it pursues. Therefore, although Turkish companies are not directly within the scope of the Directive, their competitiveness in the international market and their economic situation will be affected by the Directive. Thus, our study includes recommendations on the steps that should be taken in this regard.
Supply chain, human rights, due diligence, sustainability, duty of care, labor law.